WORLD NEWS
Một hành tinh đá trong vùng ở được có tín hiệu khí quyển mạnh
Các nhà thiên văn báo cáo helium thoát ra từ LHS 1140 b, trở thành bằng chứng rõ nhất cho đến nay rằng một ngoại hành tinh đá trong vùng ở được vẫn giữ khí quyển. Đây không phải là phát hiện sự sống, nhưng có thể đổi cách tìm không khí quanh các thế giới giống Trái Đất.
Đã phát hiện điều gì
Một nghiên cứu công bố ngày 16/7/2026 báo cáo hấp thụ helium ở LHS 1140 b, phù hợp với khí đang thoát khỏi khí quyển hành tinh. Hành tinh này cách Trái Đất khoảng 48 năm ánh sáng và quay quanh một sao lùn đỏ khối lượng thấp trong vùng ở được, nơi nước lỏng có thể tồn tại nếu các điều kiện khác phù hợp.
Bằng chứng đến từ đâu
Bằng chứng đến từ quang phổ khi hành tinh đi ngang trước sao mẹ. Khi đó, tín hiệu rất yếu từ khí quyển có thể để lại dấu trên ánh sáng sao. Nhóm nghiên cứu dùng máy quang phổ WINERED trên kính thiên văn Magellan tại Đài quan sát Las Campanas ở Chile và phát hiện helium thoát ra trong quan sát năm 2024. Hành tinh bên trong LHS 1140 c không có cùng tín hiệu.
Điều này thay đổi hiểu biết ra sao
Kết quả quan trọng vì câu hỏi lớn là các hành tinh đá quanh sao lạnh có giữ được khí quyển trong hàng tỷ năm hay không. Center for Astrophysics mô tả đây là phát hiện rõ đầu tiên về khí quyển của một hành tinh đá trong vùng ở được quanh một sao khác, còn bài báo diễn giải tín hiệu là tầng khí quyển trên giàu helium và nghèo hydrogen. Danh mục NASA ghi LHS 1140 b được phát hiện năm 2017, có bán kính 1,73 lần Trái Đất và chu kỳ quỹ đạo 24,7 ngày.
Những điều chưa biết
Phát hiện này không có nghĩa là đã tìm thấy đại dương hay sự sống. Hấp thụ helium xuất hiện trong năm 2024 nhưng không được thấy rõ tương tự trong năm 2025, cho thấy quá trình thoát khí quyển có thể thay đổi theo thời gian. Helium ở tầng trên chỉ là một lớp bằng chứng; các khí nặng hơn như nitrogen, carbon dioxide hoặc hơi nước ở thấp hơn vẫn chưa được xác nhận.
Bước kiểm tra tiếp theo và nguồn chính
Bước tiếp theo là lặp lại quan sát quá cảnh ở nhiều bước sóng hơn. Bài báo Science ghi nhận tín hiệu helium, tóm tắt arXiv nêu phát hiện năm 2024 và lần không phát hiện năm 2025, còn danh mục NASA cung cấp bối cảnh ổn định của hành tinh. Chỉ các quan sát tương lai mới có thể thu hẹp thành phần khí quyển và đánh giá LHS 1140 b có phải mục tiêu tốt cho hóa học liên quan đến sự sống hay không.
Thông cáo chính thức của CfA và giải thích của nhóm nghiên cứu
DOI bài báo Science và thông tin xuất bản